پایگاه اطلاع رسانی وااسلاماه

 

باید یقین کامل داشته باشی که با قرآن زنده ای و بدون قرآن مرده

با قرآن بینایی و بدون قرآن نابینا

با قرآن هدایت یافته ای و بدون قرآن گمراه

با قرآن دانشمندی و بدون قرآن نادان

اول الله، آخر الله ، ظاهر الله، باطن الله، فقط الله

بهترین یاد خدا ورد (لااله الا الله) است

کاربران ارجمند؛ به سوالات تکراری پاسخ داده نمی شود لطفا ابتدا سوال خود را در سایت جستجو نمایید ×
آمار کلی سایت
  • کل مطالب 2335
  • کل نظرات 9765
  • کل اعضا 1708
  • جدیدترین عضو شهرام گلی
خبرنامه
وااسلاماه
| بازدیدها: 1809

آنچه انسان را از عذاب قبر نجات می‌دهد، آمادگی برای مرگ و کمر همت بستن تا آخرین لحظات زندگی و شتافتن به دیدار ابدی است، باید این آمادگی به گونه‌ای باشد که هنگام مرگ انگشت حسرت و ندامت را به دامن نگیرد.

شتافتن به سوی توبه، ادای حقوق و انجام عمل نیکوی فراوان از جمله‌ی آمادگی برای مرگ به حساب می‌آیند، چون ایمان، نماز، روزه، زکات، حج، ‌جهاد، نیکی به پدر و مادر، صله رحم، یاد خدای بزرگ و کردارهای نیکوی دیگر، انسان مومن را مصون می‌دارند و موجب رهایی یافتن از هر غم و ناراحتی و تنگی می‌شوند.

رسول‎الله صلی الله علیه وسلم برای ما بیان فرموده است که اعمال نیکو و شایسته، انسان را در قبر پاسداری می‌کنند، محمد بن عمرو رضی الله عنه از ابی سلمه از ابی هریره روایت می‌کند که پیامبر صلی الله علیه وسلم فرمود: (إنَّ الْمَیتَ لَیسْمَعُ خَفْقَ نِعَالِهِمْ حِینَ یوَلُّونَ عَنْهُ. فَإِنْ کانَ مُؤْمِنًا کانَتْ الصَّلَاهُ عِنْدَ رَأْسِهِ وَکانَ الصِّیامُ عَنْ یمِینِهِ وَکانَتْ الزَّکاهُ عَنْ یسَارِهِ وَکانَ فِعْلُ الْخَیرَاتِ مِنْ الصَّدَقَهِ وَالصِّلَهِ وَالْمَعْرُوفِ وَالْإِحْسَانِ إلَى النَّاسِ عِنْدَ رِجْلَیهِ. فَیؤْتَى مِنْ عِنْدِ رَأْسِهِ فَتَقُولُ الصَّلَاهُ: مَا قِبَلِی مَدْخَلٌ ثُمَّ یؤْتَى عَنْ یمِینِهِ فَیقُولُ الصِّیامُ: مَا قِبَلِی مَدْخَلٌ ثُمَّ یؤْتَى عَنْ یسَارِهِ فَتَقُولُ الزَّکاهُ: مَا قِبَلِی مَدْخَلٌ ثُمَّ یؤْتَى مِنْ قِبَلِ رِجْلَیهِ فَیقُولُ فِعْلُ الْخَیرَاتِ مِنْ الصَّدَقَهِ وَالصِّلَهِ وَالْمَعْرُوفِ وَالْإِحْسَانِ إلَى النَّاسِ: مَا قِبَلِی مَدْخَلٌ. فَیقَالُ لَهُ: اجْلِسْ فَیجْلِسُ قَدْ مُثِّلَتْ لَهُ الشَّمْسُ وَقَدْ دَنَتْ لِلْغُرُوبِ فَیقَالُ لَهُ: مَا هَذَا الرَّجُلُ الَّذِی کانَ فِیکمْ مَا تَقُولُ فِیهِ؟ فَیقُولُ: دَعُونِی حَتَّى أُصَلِّی ؛ فَیقُولُونَ: إنَّک سَتَفْعَلُ أَخْبِرْنَا عَمَّا نَسْأَلُک عَنْهُ. فَقَالَ: عَمَّ تَسْأَلُونِی؟ فَیقُولُونَ: مَا تَقُولُ فِی هَذَا الرَّجُلِ الَّذِی کانَ فِیکمْ ؛ مَا تَشْهَدُ عَلَیهِ بِهِ؟ فَیقُولُ: أَشْهَدُ أَنَّهُ رسول‎الله وَأَنَّهُ جَاءَ بِالْحَقِّ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ ؛ فَیقَالُ: عَلَى ذَلِک حَییت وَعَلَى ذَلِک مُتّ وَعَلَى ذَلِک تُبْعَثُ إنْ شَاءَ اللَّهُ تَعَالَى ثُمَّ یفْتَحُ لَهُ بَابًا مِنْ أَبْوَابِ الْجَنَّهِ فَیقَالُ لَهُ: ذَلِک مَقْعَدُک مِنْهَا وَمَا أَعَدَّ اللَّهُ لَک فِیهَا ؛ فَیزْدَادُ غِبْطَهً وَسُرُورًا ثُمَّ یفْتَحُ لَهُ بَابٌ مِنْ أَبْوَابِ النَّارِ فَیقَالُ لَهُ ذَلِک مَقْعَدُک مِنْهَا وَمَا أَعَدَّ اللَّهُ لَک فِیهَا [ لَوْ عَصَیت رَبَّک ] فَیزْدَادُ غِبْطَهً وَسُرُورًا ؛ ثُمَّ یفْسَحُ لَهُ فِی قَبْرِهِ سَبْعُونَ ذِرَاعًا وَینَوَّرُ لَهُ فِیهِ. وَیعَادُ جَسَدُهُ کمَا بُدِئَ وَتُجْعَلُ نَسَمَتُهُ فِی نَسَمِ الطِّیبِ وَهِی طَیرٌ تَعْلُقُ فِی شَجَرِ الْجَنَّهِ)

(بی تردید میت صدای پاهای تشییع کنندگان را هنگام فارغ شدن و برگشتن از تدفین می‌شنود، اگر میت مومن باشد نماز در بالای سرش و روزه در سمت راست و زکات در سمت چپ و کارهای نیکو مانند: صداقت، صله رحم، معروف و احسان در حق مردم جلو پاهایش قرار می‌گیرند، اگر عذاب از طرف سرش بیاید نماز می‌گوید: راه مسدود است و اگر از طرف راست باشد روزه مزاحم می‌شود و اگر از طرف چپ پیش بیاید، زکات دست به کار می‌شود و همچو سپری نمی‌گذارد نفوذ کند و اگر از طرف پاها قصد کند، کارهای خیر مزاحم می‌شوند، آنگاه به او گفته می‌شود: بنشین و او هم می‌نشیند، تصویری از حالت طلوع و غروب خورشید برای او تمثیل می‌شود، از وی به شرح زیر سوال می‌کنند: درباره این شخص (محمد صلی الله علیه وسلم) که میان شما بوده و به طرف شما مبعوث شده، چه می‌گوید؟ او می‌گوید: مرا بگذارید تا نماز بخوانم، به او گفته می‌شود: بخوان و به پرسش‌ها پاسخ بگو.

می‌گوید: درباره چه کسی از من سوال می‌کنید؟ می‌گویند: درباره شخصی که به میان شما مبعوث شده است، چه می‌گوید؟ و چه گواهی می‌دهید؟

می‌گوید: شهادت و گواهی می‌دهم که او رسول خداست و از جانب خدا به سوی انسان‌ها فرستاده شده است.

به او گفته می‌شود: تو بر همین عقیده زنده بودی و بر همین عقیده دنیا را وداع گفتی و به امید خدا بر همین عقیده زنده خواهید شد، سپس دری از درهای بهشت برایش گشوده می‌شود و خطاب به او می‌گویند: این محل و مسکن تو در بهشت است.

بی‌نهایت خوشحال می‌شود، سپس دری از درهای دوزخ بازکرده می‌شود و خطاب به او می‌گویند: اگر خدا را نافرمانی می‌کردی چنین جایگاهی داشتی، باز هم خوشحال می‌شود که از چنین جایگاهی نجات یافته است.

سپس قبرش منور و توسعه یافته و به سوی جسدش بر گردانده می‌شود و در کنار روح‌های پاک و منزه سکنی می‌گزیند و مجموعه‌ای از پرندگان بهشتی در فضای قبرش به پرواز در می‌آیند).

در روایت دیگر آمده: (و هو طَیرٌ یعْلَقُ فِی شَجَرِ الْجَنَّهِ)

(به پرنده‌ای تبدیل می‌شود و در بهشت به پرواز در می‌آید)

ابوهریره می‌فرماید: آیه ذیل در این مورد بحث می‌کند: « یثَبِّتُ اللّهُ الَّذِینَ آمَنُواْ بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِی الْحَیاهِ الدُّنْیا وَفِی الآخِرَهِ» إبراهیم: ٢٧

(خداوند مؤمنان را به خاطر گفتار استوار (و عقیده پایدارشان) هم در این جهان (در برابر زرق و برق مادیات و بیم و هراس مشکلات محفوظ و مصون می‌نماید) و هم در آن جهان (ایشان را در نعمتهای فراوان و عطایای بی‌پایان، جاویدان ) ماندگار می‌دارد، و کافران را (در دنیا و آخر) گمراه و سرگشته می‌سازد، و خداوند هرچه بخواهد انجام می‌دهد).

در روایت دیگری آمده: سپس جسدش به حالت اولی بر می‌گردد.

پناه خواستن از فتنه و عذاب قبر

از این جهت که فتنه و عذاب قبر از جمله‌ی احوال خطرناک هستند، رسول‎الله صلی الله علیه وسلم همواره در نمازهای خود از عذاب قبر به خداوند پناه می‌برد و به یاران نیز امر می‌کرد تا چنین کنند. در حدیث حضرت عایشهک و زن یهودی چنین چیزی نقل شده است:

زن یهودی پیش من آمد و گفت: خدا تو را از عذاب قبر حفظ کند. من هم در مورد عذاب قبر از پیامبر صلی الله علیه وسلم سؤال کردم، فرمود: (صَدَقَتْ، فَمَا صَلَّى بَعْدَ یوْمِئِذٍ صَلَاهً إِلَّا قَالَ فِی دُبُرِ الصَّلَاهِ رَبَّ جِبْرِیلَ وَمِیکائِیلَ وَإِسْرَافِیلَ أَعِذْنِی مِنْ حَرِّ النَّارِ وَعَذَابِ الْقَبْرِ ) [۱]

(او راست می‌گوید. حضرت عایشه رضی الله عنها می‌فرماید: بعداز این جریان پیامبر صلی الله علیه وسلم را می‌دیدم که به دنبال هر نمازی می‌فرمود: ای پروردگار جبرئیل و میکائیل و اسرافیل از شدت گرمی‌جهنم و عذاب قبر به تو پناه می‌برم).
غندر این عبارت را به روایت افزوده است: عذاب قبر حق است.[۲]

انس روایت می‌کند که پیامبر صلی الله علیه وسلم همواره این دعا را زمزمه می‌کرد:

(اللَّهُمَّ إِنِّی أَعُوذُ بِک مِنْ الْعَجْزِ وَالْکسَلِ وَالْجُبْنِ وَالْهَرَمِ وَأَعُوذُ بِک مِنْ فِتْنَهِ الْمَحْیا وَالْمَمَاتِ وَأَعُوذُ بِک مِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ)[۳]

(پروردگارا من از ناتوانی، تنبلی، بزدلی، بخیلی، پیری، عذاب قبر و فتنه زندگی و مرگ به تو پناه می‌برم).

از عایشه رضی الله عنها روایت شده که رسول‎الله صلی الله علیه وسلم چنین دعا می‌کرد:

(اللَّهُمَّ إِنِّی أَعُوذُ بِک مِنْ الْکسَلِ وَالْهَرَمِ وَالْمَأْثَمِ وَالْمَغْرَمِ وَمِنْ فِتْنَهِ الْقَبْرِ وَعَذَابِ الْقَبْرِ)[۴]

(خداوندا از تنبلی و پیری و گناه و بدهکاری و فتنه و عذاب قبر به تو پناه می‌برم).
و رسول‎الله صلی الله علیه وسلم به اصحاب می‌فرمود:

(تعوذوا من عذاب القبر فیقولون معوذ بالله من عذاب القبر)[۵]

(پیامبر صلی الله علیه وسلم خطاب به اصحاب می‌فرمود: از عذاب قبر به خدا پناه ببرید، اصحاب هم می‌گفتند: از عذاب قبر به خدا پناه می‌بریم)

رسول‎الله صلی الله علیه وسلم به اصحاب دستور می‌داد که از چهار چیز به خدا پناه ببرند:

(اسْتَعِیذُوا بِاللَّهِ مِنْ عَذَابِ جَهَنَّمَ وَاسْتَعِیذُوا بِاللَّهِ مِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ اسْتَعِیذُوا بِاللَّهِ مِنْ فِتْنَهِ الْمَسِیحِ الدَّجَّالِ وَاسْتَعِیذُوا بِاللَّهِ مِنْ فِتْنَهِ الْمَحْیا وَالْمَمَاتِ)[۶]

(از عذاب قبر، از دوزخ، از فتنه مسیح دجال و از فتنه مرگ و زندگی به خداوند پناه ببرید).

رسول‎الله صلی الله علیه وسلم به اصحاب دستور می‌داد که بعد از نماز به خدا پناه ببرند، از حضرت ابی هریره رضی الله عنه روایت شده که رسول‎الله صلی الله علیه وسلم فرمود:

(إِذَا تَشَهَّدَ أَحَدُکمْ فَلْیسْتَعِذْ بِاللَّهِ مِنْ أَرْبَعٍ یقُولُ اللَّهُمَّ إِنِّی أَعُوذُ بِک مِنْ عَذَابِ جَهَنَّمَ وَمِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ وَمِنْ فِتْنَهِ الْمَحْیا وَالْمَمَاتِ وَمِنْ شَرِّ فِتْنَهِ الْمَسِیحِ الدَّجَّالِ) [۷]

(هرگاه یکی از شما تشهد خواند، از چهار چیز به خدا پناه بجوید، از عذاب جهنم و سزای قبر و فتنه‌ی مرگ و زندگی و شر مسیح دجال)

از حضرت ابن عباس رضی الله عنه روایت شده که رسول‎الله صلی الله علیه وسلم این دعا را مانند سوره فاتحه و قرآن به صحابه می‌آموخت:

(اللَّهُمَّ إِنِّی أَعُوذُ بِک مِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ وَأَعُوذُ بِک مِنْ فِتْنَهِ الْمَسِیحِ الدَّجَّالِ وَأَعُوذُ بِک مِنْ فِتْنَهِ الْمَحْیا وَالْمَمَاتِ)[۸]

(از چهار چیز به خدا پناه بجویید، از عذاب جهنم و سزای قبر و شر مسیح دجال و فتنه‌ی مرگ و زندگی)

کسانی که از فتنه و عذاب قبر در امان هستند:

بعضی از مسلمانان که اعمال شایان توجهی را انجام داده‌‌ یا به مصیبت بزرگی گرفتار شده‌اند، از فتنه و عذاب قبر در امان خواهند بود و آنان عبارت‌اند از:

۱- شهید

از مقدام بن معدی کرب رضی الله عنه روایت شده که رسول خدا صلی الله علیه وسلم فرمود:

(لِلشَّهِیدِ عِنْدَ اللَّهِ سِتُّ خِصَالٍ یغْفَرُ لَهُ فِی أَوَّلِ دَفْعَهٍ وَیرَى مَقْعَدَهُ مِنْ الْجَنَّهِ وَیجَارُ مِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ وَیأْمَنُ مِنْ الْفَزَعِ الْأَکبَرِ وَیوضَعُ عَلَى رَأْسِهِ تَاجُ الْوَقَارِ الْیاقُوتَهُ مِنْهَا خَیرٌ مِنْ الدُّنْیا وَمَا فِیهَا وَیزَوَّجُ اثْنَتَینِ وَسَبْعِینَ زَوْجَهً مِنْ الْحُورِ الْعِینِ وَیشَفَّعُ فِی سَبْعِینَ مِنْ أَقَارِبِهِ) [۹]

(شهید نزد خداوند شش ویژگی و امتیاز دارد: به محض اینکه بر زمین بیفتد و جان را به جان آفرین تسلیم کند مورد مغفرت قرار می‌گیرد و جایش را در بهشت می‌بیند، از عذاب قبر نجات می‌یابد، از وحشت بزرگ روز قیامت در امان می‌ماند، تاج عظمت بر سر او گذاشته می‌شود، ‌تاجی که از دانه یاقوتی برجسته ساخته شده و از هر چیزی با ارزش‎تر است، دو حور با او ازدواج می‌کنند و سفارش و شفاعتش درمورد هفتاد تن از خویشاوندان پذیرفته می‌شود).

نسائی در سنن خود از راشد بن سعد از یکی از اصحاب رسول‎الله صلی الله علیه وسلم چنین نقل می‌کند: (أَنَّ رَجُلًا قَالَ یا رسول‎الله مَا بَالُ الْمُؤْمِنِینَ یفْتَنُونَ فِی قُبُورِهِمْ إِلَّا الشَّهِیدَ قَالَ کفَى بِبَارِقَهِ السُّیوفِ عَلَى رَأْسِهِ فِتْنَهً) [۱۰]

(مردی از رسول‎الله صلی الله علیه وسلم پرسید: ای رسول‎الله صلی الله علیه وسلم چرا تمام مؤمنان غیر از شهدا در قبر عذاب می‌بینند؟ رسول‎الله صلی الله علیه وسلم فرمود: برای شهید همین عذاب کافی است که مورد اصابت شمشیر قرار می‌گیرد).

۲- مرزبانان

کسانی که در حال حفاظت از حدود و مرز کشور اسلامی‌جانشان را از دست می‌دهند. فضاله بن عبید از رسول‎الله صلی الله علیه

وسلم نقل می‌کند، که پیامبر صلی الله علیه وسلم فرمود:

(کلُّ مَیتٍ یخْتَمُ عَلَى عَمَلِهِ إِلَّا الَّذِی مَاتَ مُرَابِطًا فِی سَبِیلِ اللَّهِ فَإِنَّهُ ینْمَى لَهُ عَمَلُهُ إِلَى یوْمِ الْقِیامَهِ وَیأْمَنُ مِنْ فِتْنَهِ الْقَبر) [۱۱]

(هر میت عملش با موتش خاتمه می‌پذیرد، به جز نگهبان راه خدا، چون تا روز قیامت اعمالش رشد می‌کنند و از فتنه قبر در امان می‌ماند).

۳- کسی که روز جمعه می‌میرد

در حدیث از حضرت عبدالله بن عمرو روایت شده که رسول‎الله صلی الله علیه وسلم فرمود:

(مَا مِنْ مُسْلِمٍ یمُوتُ یوْمَ الْجُمُعَهِ أَوْ لَیلَهَ الْجُمُعَهِ إِلَّا وَقَاهُ اللَّهُ فِتْنَهَ الْقَبْرِ)[۱۲]

(هر مسلمانی که روز جمعه بمیرد، خداوند او را از فتنه قبر نجات می‌دهد).

* کسی که در اثر بیماری اسهال جان دهد

در حدیثی که عبدالله بن یسار رضی الله عنه آن‌را روایت می‌کند، چنین آمده است: من و سلیمان بن صرد و خالد بن عرفطه نشسته بودیم، صحبت از شخصی به میان آوردند که در اثر بیماری اسهال در گذشته بود و آن دو می‌خواستند در تشییع جنازه او شرکت کنند، یکی از آن دو خطاب به دیگری گفت: مگر نشنیده‌ای که رسول‎الله صلی الله علیه وسلم فرموده:

(مَنْ یقْتُلْهُ بَطْنُهُ فَلَنْ یعَذَّبَ فِی قَبْرِهِ فَقَالَ الآخر: بلی، و فی روایه: صدقت)[۱۳]

(هرکس در اثر بیماری شکم بمیرد، دچار عذاب قبر نمی‌گردد)

دیگری گفت: آری، راست می‌گوید.

دکتر عمر سلیمان اشقر

منبع: کتاب “قیامت صغری و قیامت کبری”؛ دکتر عمر سلیمان اشقر.‏


[۱]. نسائی در سننش حدیث را نقل کرده است، جامع الاصول ۱۱/۱۶۷٫

[۲]. بخاری کتاب جنائز، باب « عذاب قبر» فتح الباری (۱۳/۲۳۲) و مسلم کتاب مساجد، باب« استحباب من عذاب القبر» جلد(۱/۴۱۰)

[۳]. آلبانی می‌گوید: بخاری و مسلم و نسائی حدیث را روایت کرده اند.(صحیح جامع۱/۴۰۶)

[۴]. مسلم کتاب الجنه باب « عرض مقعد المیت من الجنه او النارعلیه» (۴/۲۱۹۹).

[۵]. مسلم، کتاب الجنه (۴/۲۱۹۹).

[۶]. در جامع الصحیح به ترمذی و نسائی نسبت داده شده است. (۱/۳۲۰)

[۷]. مسلم کتاب مساجد باب « ما یستعاذ منه فی الصلاه» (۱/۴۱۲) شمار (۵۸۸)

[۸]. مسلم کتاب مساجد باب « ما یستعاذ منه فی الصلاه» (۱/۴۱۲) شمار (۵۹۰)

[۹]. ترمذی و ابن ماجه. مشکاه المصابیح: (۲/۳۵۸).

[۱۰]. احکام الجنائز. ناصر الدین آلبانی و سندش نیز صحیح است.

[۱۱]. ترمذی و ابو داود.

[۱۲]. احمد و ترمذی، تمام طریق این حدیث صحیح و یا حسن هستند، احکام الجنائز(۳۵).

[۱۳]. ناصر الدین آلبانی در احکام الجنائزمی‌گوید: نسائی و ترمذی آن را روایت کرده‌اند و ترمذی آن را صحیح دانسته است و نیز طیالسی و احمد آن را نقل کرده‎اند و سند حدیث صحیح می باشد، احکام الجنائز(۳۸).

منبع : عصر اسلام

| ۱۶ شهریور ۱۳۹۱

یک دیدگاه بگذارید

جستجو
آخرین مطالب
پیوندهای محبوب
آمار سایت
  • کاربران آنلاین 18نفر
  • بازدید امروز 42605
  • بازدید دیروز 84411
  • بازید کل 107808016

این سایت در ستاد ساماندهی پایگاه های اینترنتی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به ثبت رسیده است.

کلیه حقوق برای پایگاه اطلاع رسانی وااسلاماه محفوظ میباشد.

استفاده از محتوای وااسلاماه با ذکر منبع و آدرس سایت بلامانع است. | تگ ها

Powered By Vaislamah.com - Copyright © 2010-2015 Vaislamah.com